माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (SEE) · कक्षा १०
एसईई २०८२ सामाजिक अध्ययन प्रश्नपत्र, सुदूरपश्चिम प्रदेश
एसईई २०८२ सामाजिक अध्ययन (सुदूरपश्चिम प्रदेश, RE-1051'SP') मा जम्मा २४ प्रश्न छन्, पूर्णाङ्क ७५ र समय ३ घण्टा। प्रश्नहरूमध्ये १ अङ्कका ११, ४ अङ्कका ९ र ७ अङ्कका ४ प्रश्न छन्।
एसईई परीक्षा राष्ट्रिय परीक्षा बोर्ड (NEB), नेपालले सञ्चालन गर्छ। यो प्रश्नपत्र मूल प्रतिबाट टाइप गरी GyanMul टोलीले जाँचेको हो।
- २४ प्रश्न
- पूर्णाङ्क ७५
- ३ घण्टा
- कोड RE-1051'SP'
प्रश्नहरू
यहाँ १ अङ्कका ११ प्रश्नको उत्तर दिइएको छ। यी GyanMul का नमुना उत्तर हुन् — नेबले उत्तरकुञ्जिका प्रकाशित गर्दैन, त्यसैले यी बोर्डका उत्तर होइनन्।
प्रश्न ११ अङ्क
सामाजिकीकरण प्रक्रियाको एक महत्त्व लेख्नुहोस् ।
उत्तर: सामाजिकीकरणले व्यक्तिलाई आफ्नो समाजका भाषा, मूल्य, मान्यता, संस्कार र व्यवहार सिकाएर समाजको योग्य सदस्य बनाउँछ — अर्थात् यसैले मानिसलाई 'सामाजिक प्राणी' बनाउने काम गर्छ ।प्रश्न २१ अङ्क
नेपालले मानव विकास सूचकाङ्कको स्थिति सुधार गर्न के गर्नुपर्ला ? एउटा उपाय उल्लेख गर्नुहोस् ।
उत्तर: गुणस्तरीय शिक्षा र स्वास्थ्य सेवा हरेक स्थानीय तहसम्म पुर्याई सबै नागरिकको पहुँच बढाउनुपर्छ — किनभने मानव विकास सूचकाङ्क औसत आयु, शिक्षाको अवधि र प्रतिव्यक्ति आय — यिनै तीन कुराबाट नापिन्छ ।प्रश्न ३१ अङ्क
अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सङ्गठनले गर्दै आएको कुनै एक कार्य लेख्नुहोस् ।
उत्तर: अन्तर्राष्ट्रिय श्रम सङ्गठन (ILO) ले श्रमिकका हकहितसम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय महासन्धि र सिफारिस तयार गरी सदस्य राष्ट्रलाई लागु गर्न लगाउँछ — जस्तै न्यूनतम ज्याला, सुरक्षित कार्यस्थल र बालश्रम तथा जबरजस्ती श्रमको अन्त्य ।प्रश्न ४१ अङ्क
अन्धविश्वास विरुद्ध जनचेतना जगाउने एक नारासहित प्लेकार्डको नमुना तयार पार्नुहोस् ।
उत्तर: ┌──────────────────────────────────────┐ │ │ │ धामीझाँक्री होइन, डाक्टरकहाँ जाऊँ ! │ │ │ │ अन्धविश्वासले उपचार होइन, │ │ ज्यान लिन्छ । │ │ │ └──────────────────────────────────────┘ │ │ (समाउने डन्डी) │प्रश्न ५१ अङ्क
अन्तरिम सरकार भनेको के हो ?
उत्तर: कुनै ठुलो राजनीतिक परिवर्तन वा सङ्क्रमणकालमा स्थायी संविधान बन्न वा निर्वाचन हुन नसकेको अवस्थामा सीमित अवधिका लागि गठन गरिने अस्थायी सरकारलाई अन्तरिम सरकार भनिन्छ । यसको मुख्य काम दैनिक शासन चलाउनु र निर्वाचन तथा संविधान निर्माणको बाटो खोल्नु हो ।प्रश्न ६१ अङ्क
वि.सं. २०६२/६३ को जनआन्दोलनको कुनै एक उपलब्धि लेख्नुहोस् ।
उत्तर: जनआन्दोलनपछि पुनःस्थापित प्रतिनिधि सभाले राजाका सम्पूर्ण अधिकार कटौती गरी सार्वभौमसत्ता जनतामा निहित गर्यो र नेपाललाई धर्मनिरपेक्ष राष्ट्र घोषित गर्यो । (यसैले पछि संविधान सभाको निर्वाचन र गणतन्त्रको घोषणाको बाटो खोल्यो ।)प्रश्न ७१ अङ्क
मुद्दती खाता र बचत खाताबिच एउटा भिन्नता देखाउनुहोस् ।
उत्तर: मुद्दती खातामा रकम निश्चित अवधि (जस्तै १ वर्ष) नपुगेसम्म झिक्न पाइँदैन, तर ब्याजदर बढी हुन्छ । बचत खाताबाट भने जुनसुकै बेला रकम झिक्न पाइन्छ, तर ब्याजदर कम हुन्छ ।प्रश्न ८१ अङ्क
तपाईं पर्यटकका रूपमा कुनै ठाउँको भ्रमण गर्दा वातावरणमा नकारात्मक प्रभाव पर्न नदिन के गर्नुहुन्छ ? एक वाक्यमा लेख्नुहोस् ।
उत्तर: म प्लास्टिक र फोहोर जथाभावी नफ्याँकी आफैँसँग फिर्ता ल्याउँछु, वन्यजन्तु तथा वनस्पतिलाई नछेडी तोकिएकै बाटो हिँड्छु र स्थानीय नियमको पालना गर्छु ।प्रश्न ९१ अङ्क
संयुक्त राष्ट्रसङ्घको स्थापना किन गरिएको हो ? एउटा कारण लेख्नुहोस् ।
उत्तर: दोस्रो विश्वयुद्धजस्तो भीषण विनाश फेरि नदोहोरियोस् र विश्वमा शान्ति तथा सुरक्षा कायम रहोस् भन्ने उद्देश्यले सन् १९४५ मा यसको स्थापना गरिएको हो ।प्रश्न १०१ अङ्क
नेपालले परराष्ट्र सम्बन्ध सुमधुर राख्न कस्तो नीति अवलम्बन गर्नुपर्छ ? एक वाक्यमा प्रस्ट पार्नुहोस् ।
उत्तर: नेपालले पञ्चशीलका सिद्धान्त, असंलग्नता र संयुक्त राष्ट्रसङ्घको बडापत्रमा आधारित रही कुनै शक्तिराष्ट्रको पक्ष नलिई सबैसँग समान मैत्री राख्ने र राष्ट्रिय स्वार्थलाई केन्द्रमा राख्ने सन्तुलित नीति अवलम्बन गर्नुपर्छ ।प्रश्न १११ अङ्क
समुदायमा जनसङ्ख्या र वातावरणबिच सन्तुलन कायम गर्न तपाईंले गर्न सक्ने एक कार्य लेख्नुहोस् ।
उत्तर: म आफ्नो टोलमा वृक्षारोपण अभियान चलाउँछु र फोहोर व्यवस्थापनमा सघाउँछु — साथै सानो परिवारको महत्त्व र स्रोतको मितव्ययी प्रयोगबारे छिमेकीलाई सचेत गराउँछु ।प्रश्न १२४ अङ्क
हामी नेपालीले हाम्रो राष्ट्रिय पहिचान संरक्षण गर्नका लागि के गर्नुपर्छ ? चार बुँदामा लेख्नुहोस् ।
प्रश्न १३४ अङ्क
दिगो विकासका लागि ध्यान दिनुपर्ने महत्त्वपूर्ण चार पक्षहरू उल्लेख गर्नुहोस् ।
प्रश्न १४४ अङ्क
'राष्ट्रिय सम्पदा संरक्षणमा विद्यार्थीको भूमिका' शीर्षकमा एक वक्तृता तयार पार्नुहोस् ।
प्रश्न १५४ अङ्क
"सामाजिक मूल्य मान्यता र अनुभवका स्रोत जेष्ठ नागरिक हुन् ।" यस भनाइलाई प्रस्ट पार्नुहोस् । अथवा हाम्रा लोकबाजाको संरक्षण कसरी गर्न सकिन्छ ? आफ्नो विचार व्यक्त गर्नुहोस् ।
प्रश्न १६४ अङ्क
यौन दुर्व्यवहारले समाजमा कस्तो असर पार्छ ? चार बुँदामा उल्लेख गर्नुहोस् ।
प्रश्न १७४ अङ्क
लोकतन्त्रलाई सबल बनाउन राजनीतिक दलको भूमिका उल्लेख गर्नुहोस् ।
प्रश्न १८४ अङ्क
भूमध्यसागरीय हावापानीको चार विशेषता लेख्नुहोस् ।
प्रश्न १९४ अङ्क
सूचना तथा सञ्चार प्रविधिले दैनिक जीवनलाई कसरी सहज बनाउन सकिन्छ भन्ने विषयमा दुई साथीबिचको संवाद तयार गर्नुहोस् ।
प्रश्न २०४ अङ्क
गुणस्तरीय तथा स्वस्थ जीवनशैली कायम गर्न के गर्नुपर्छ ? चार बुँदामा उल्लेख गर्नुहोस् ।
प्रश्न २१७ अङ्क
व्यवस्थापिका, कार्यपालिका र न्यायपालिकाबिच शक्ति सन्तुलनको आवश्यकता पर्दछ, किन ? उदाहरणसहित पुष्टि गर्नुहोस् ।
प्रश्न २२७ अङ्क
पृष्ठभरिको नेपालको नक्सा कोरी निम्न तथ्यहरूलाई उपयुक्त सङ्केत प्रयोग गरेर भर्नुहोस् : (क) खप्तड राष्ट्रिय निकुञ्ज (ख) कर्णाली नदी (ग) पृथ्वी राजमार्ग (घ) सगरमाथा हिमाल अथवा पृष्ठभरिको दक्षिण अमेरिका महादेशको नक्सा कोरी निम्न तथ्यहरूलाई उपयुक्त सङ्केत प्रयोग गरेर भर्नुहोस् : (क) अमेजन नदी (ख) भूमध्यरेखा (ग) पाटागोनिया मरुभूमि (घ) टिटिकाका ताल दृष्टिविहीनका लागि मात्र ┌────────────────────────────────────────────────────────┐ │ भूकम्पबाट आफ्नो परिवारमा धनजनको क्षति हुन नदिन तपाईं के │ │ के उपाय अपनाउनुहुन्छ ? कुनै सात उपाय लेख्नुहोस् । │ └────────────────────────────────────────────────────────┘
प्रश्न २३७ अङ्क
प्रथम विश्वयुद्धको चार परिणाम उल्लेख गर्दै त्यस युद्धमा नेपालले कस्तो भूमिका खेलेको थियो ? वर्णन गर्नुहोस् ।
प्रश्न २४७ अङ्क
वैदेशिक रोजगारीको क्रममा विदेशमा रहँदा आउनसक्ने समस्या र ती समस्याहरूको समाधानका उपायबारे सचेत गराउँदै वैदेशिक रोजगारीमा रहनु भएका आफन्तलाई चिठी लेख्नुहोस् ।
स्रोत: prep.gyanmul.com/ne/see/past-papers/social-studies/2082/sudurpashchim · GyanMul Prep